De gemeente zet al jaren in op het voorkomen van afval en op sorteren. Met duidelijke resultaten: de voorbije jaren werd de hoeveelheid restafval in De Haan gehalveerd. Toch tonen de cijfers aan dat extra inspanningen nodig blijven om de doelstellingen voor 2030 te halen.
Volgens de recentste cijfers van OVAM (oktober 2025) moet De Haan nog 5 kilogram restafval per inwoner verminderen om te voldoen aan de doelstellingen van het Lokaal Materialenplan 2030. Tegelijk stijgen de kosten voor afvalverbranding aanzienlijk. Zo verdubbelt de Vlaamse heffing op afvalverwerking van 16 naar 32 euro per ton. Vandaag bedraagt de totale kost voor afvalinzameling en -verwerking bijna 1,4 miljoen euro per jaar. Daarvan betalen de inwoners 553.000 euro; de gemeente legt 815.000 euro bij.
Geen diftar
In de voorbereiding van het nieuwe afvalplan onderzocht de gemeente ook de invoering van een diftar-systeem, waarbij inwoners betalen per aangeboden hoeveelheid afval (in een bak) in de plaats van per volume (in een zak). Uiteindelijk kiezen we niet voor diftar.
Uit analyse blijkt dat een diftar-systeem voor De Haan geen voordelen biedt. Diftar zou zowel voor inwoners als voor de gemeente duurder zijn dan het huidige systeem, terwijl de ophalingen van restafval en gft zouden halveren. Bovendien brengt zo’n systeem praktische nadelen met zich mee, zoals plaatsgebrek voor afvalbakken (bijvoorbeeld in appartementsgebouwen) en extra fysieke inspanning, wat niet voor iedereen vanzelfsprekend is, zeker voor oudere inwoners.
Bij een diftar-systeem zou de factuur hoger worden, terwijl het comfort voor de inwoners vermindert. De meerkost zou in 2027 ruim 600.000 euro zijn. Specifiek voor De Haan is er nog een andere moeilijkheid: De Haan is ingedeeld bij de regio Oostende-Middenkust, waar de gemeenten aangesloten zijn bij IVOO, de verbrandingsoven van Oostende. Maar De Haan is voor de afvalophaling al sinds jaar en dag aangesloten bij IVBO (regio Brugge). Tegen 2037 zou De Haan in principe moeten overgaan naar IVOO. De meeste IVBO-gemeenten stappen nu over naar diftar, maar de IVOO-gemeenten doen dat niet.
Aanpassing van het bestaande systeem
Het gemeentebestuur kiest daarom voor een aanpassing van het bestaande afvalbeleid, met gerichte maatregelen die beter sorteren aanmoedigen, zonder in te boeten aan betaalbaarheid of dienstverlening. Daarnaast wil het bestuur ook blijven investeren in extra afvalstraten en is een nieuw recyclagepark gepland.
Het voorstel voor het nieuwe afvalplan wordt op 26 februari aan de gemeenteraad voorgelegd. Als het wordt goedgekeurd, zal het plan gefaseerd worden doorgevoerd.
Eerste fase: vanaf 27 februari
In de eerste fase, die meteen na goedkeuring door de gemeenteraad zou ingaan, blijft het aantal ophalingen ongewijzigd, maar worden enkele tarieven aangepast.
De grote gele restafvalzak (60 liter) zou verdwijnen als de voorraad op is. In afwachting kost deze zak vanaf 27 februari 2,50 euro. In de toekomst wordt enkel nog gewerkt met de kleine gele restafvalzak. De prijs wordt 1,50 euro.
De gemeenteraad moet beslissen of we een andere kleur van zak invoeren, dan wel of we stickers gaan verkopen die men op de “oude zakken” kan kleven om het prijsverschil te overbruggen. Het is vooral belangrijk om zoveel mogelijk te sorteren, zodat een kleine gele zak volstaat voor je restafval. Gft mag van de hogere overheid niet meer in de gele zak, wél in het lichtgroene gft-zakje.
De bruine papieren zak voor tuinafval blijft bestaan en kost voortaan 1,20 euro.
Voor pmd (blauwe zak), gft (in de lichtgroene zak) en snoeihout (ophaling met sticker) verandert er in deze fase niets.
Tweede fase: vanaf 1 januari 2027
Restafval wordt vanaf dan enkel in de kleine zak opgehaald. Dat gebeurt wekelijks van april tot en met september en tweewekelijks van oktober tot en met maart.
Pmd blijft tweewekelijks ingezameld in de blauwe zak. Op dezelfde dag wordt ook papier/karton opgehaald. Ook de ophaling van snoeihout blijft behouden en gebeurt, net als vandaag, met een sticker.
Tuinafval in de bruine zak wordt voortaan tweewekelijks opgehaald in de plaats van wekelijks, van maart tot en met november.
Voor groente-, fruit- en tuinafval wordt een gft-bakje van 25 liter ter beschikking gesteld. Dit bakje is verplicht voor inwoners die niet thuis composteren. De bakjes worden éénmalig gratis ter beschikking gesteld door de gemeente. Voor het gebruik geldt een jaarlijks abonnement van 15 euro. De ophaling gebeurt wekelijks in de zomer en tweewekelijks in de winter, gelijklopend met het restafval.
De praktische uitwerking en verdere communicatie naar de inwoners volgen na goedkeuring door de gemeenteraad.
